XI wiek. Polska Bolesława Śmiałego pachnie dymem ognisk, żywicą puszcz i żelazem zbroi. Z węgierskiej niewoli wraca Mikołaj z Żębocina rycerz w czarnej, szmelcowanej zbroi, o którym wszyscy byli pewni, że zginął. Nim jednak dotrze do domu, burza gna go w głąb boru, do chałupy na kurzych stopkach, gdzie Jędza szepcze proroctwa, a cień dawnej zdrady wyciąga ręce po jego los.

Na Wawelu Czarny Rycerz staje do turnieju i wstrząsa dworem. Wkrótce król wzywa rycerstwo na wyprawę na Ruś, a wieści z Żębocina są straszniejsze: niewolnicy i kmiecie chwytają za broń, palą dwory i ogłaszają, że teraz oni będą rządzić. Małgorzata, samotna wśród służebnych, wybiera desperacką obronę zamyka się wraz z siostrami w kościelnej wieży bez dostępu z zewnątrz. Czy Mikołaj zdąży, zanim już runą mury wieży?

Pierwsze wydanie od 1890 r.